هرچند امروزه دسترسی به اینترت و ماهواره حق همه است و همچون آب به یکی از نیازهای حیاتی انسان تبدیل شده است اما روزی می‌رسد که هنگام خیره شدن به آسمان شب باید چشم‌هایمان را مدام باز و بسته کنیم تا مطمئن شویم ستاره می‌بینیم یا ماهواره.

قرن نو – گروه فناوری اطلاعات: مجهز کردن مناطق روستایی و محلی دورافتاده به فناوری‌های نسل پیشرفته یکی از چالش‌های عصر جدید به شمار می‌رود اما از طرفی آن‌هایی که در این راه تلاش می‌کنند، به دنبال کسب سود از مشکلات مردم در این زمینه هستند.

شرکت‌هایی مانند اسپیس ایکس، آمازون، وان وب و استارلینک تصمیم گرفته‌اند با فرستادن هزاران ماهواره به فضا مشکلات انسان‌های دورافتاده از اینترنت و سرویس‌های خدماتی آنلاین را حل کنند و البته از این طریق به کسب سود هم بپردازند.
درحال حاضر نیمی از ماهواره‌های در حال کار در فضا متعلق به شرکت اسپیس ایکس است درحالی‌که این ماهواره‌ها زمانی که به فضا پرتاب شدند، در مورد تاثیر انعکاس نور آن‌ها به سمت زمین توجه خاصی نشد. 

آلودگی‌های نوری

باید گفت در آینده‌ای نه چندان دور، مکانی روی کره زمین و وجود نخواهد داشت که از آنجا بتوان آسمان صاف را در شب مشاهده کرد.  
فرقی نمی‌کند در قطب شمال یا جنوب یا هرجای دیگری ایستاده باشید. طرح شرکت‌های فناوری برای ساخت بیش از 65 هزار ماهواره و اشغال آسمان به این معنی است که قطعا در آینده نمی‌توانیم همانطور که نیاکان ما به آسمان شب نگاه می‌کردند، ستاره ها را بشماریم و به آسمان پرستاره خیره شویم.
متاسفانه به گفته اخترشناسان و فیزیکدانان کانادایی و بر اساس آزمایش‌های شبیه‌سازی شده از سوی آنها، راه برگشتی هم وجود ندارد. یعنی حتی اگر شرکت اسپیس ایکس و سایر شرکت‌ها به طراحی ماهواره هایی با قابلیت بازتاب کمتر نور هم ادامه دهند، اساسا دید ما از آسمان شب برای همیشه تغییر خواهد کرد.
پژوهشگران کانادایی در این باره اعلام کردند: نتایج شبیه‌سازی‌ها نشان می‌دهد چگونه اثرات ساخت ایستگاه‌های فضایی در دراز مدت، آسمان شب را به طور کلی برای اهالی زمین تغییر خواهد داد. 
آنها همچنین گفته‌اند تنها با همکاری‌های قوی و بین‌المللی و وضع مقررات مناسب درباره تعداد ماهواره‌ها، نحوه فعالیت و محدود کردن پخش‌های ماهواره ای می‌توان به ادامه تحقیقات نجوم و ستاره‌شناسی در این زمینه پرداخت و از اثرات منفی آن کم کرد.
البته این موضوع را هم باید در نظر گرفت که هرگونه «همکاری قوی و بین‌المللی» برای تنظیم مقررات در این زمینه بیشتر شبیه یک آرزوی محال است. به عبارت دیگر اگر از دولت‌های آمریکا و چین بخواهیم اختلافات را کنار بگذارند و هر دو یک کشور متحد و مستقل باشند، راحت‌تر است تا از ایلان ماسک و جف بزوس بخواهیم صنعت میلیاردها دلاری و پرسود خود را به این خاطر کنار بگذارند.
واقعیت ماجرا این است که اساسا هیچ مقرراتی در این زمینه برای شرکت‌های بزرگی مثل اسپیس ایکس و آمازون وجود ندارد تا آنها را مجاب کند آسمان را از آلودگی‌های نوری دور نگه دارند چرا که این شرکت‌ها از قبل برای فرستادن ده‌ها هزار ماهواره به آسمان در چند سال آینده برنامه‌ریزی کرده‌اند.
اخیرا سامانتا لایر، از فیزیکدانان مطرح با انتشار مقاله‌ای گفته است: استارلینک در نظر دارد حدود ۴۲ هزار ماهواره را بعد از چهار سال فعالیت از مدار خارج کند یعنی هر روز با خارج شدن 25 ماهواره از مدار، حدود شش هزار تن مواد بازیافتی یا زباله‌های الکترونیکی در فضا رها می‌شوند.

رسوب آلیاژ ماهواره‌ها در فضا
بر اساس این یافته‌ها، این میزان از مواد تشکیل‌دهنده ماهواره‌ها پس از جدا شدن و غیرفعال شدن از جو، در فضای بالای کره زمین رسوب می‌کنند و از آنجا که بیشتر ماهواره‌ها از آلیاژهای آلومینیومی تشکیل شده‌اند، ذرات آنها حین تبخیر در اتمسفر باعث تخریب لایه ازن می‌شوند و این امر خود عاملی برای تغییر آب و هوای جهانی است.
به طور خلاصه، اگر بیش  از چهار سال سن دارید، دیگر هرگز نمی‌توانید مثل روزهای تولدتان آسمان شب را نگاه کنید چرا که تا چهار سال دیگر، تقریبا از هر 15 منبع نوری که در آسمان شب می‌بینید، یکی مصنوعی است.
مهم نیست اینترنت خود را از اسپیس ایکس یا آمازون دریافت می‌کنید، آنچه اهمیت دارد استعمار آسمان توسط شرکت‌های بزرگ فناوری است که مقابل خود هیچ قانون محدودکننده‌ای هم نمی‌بینند اما چیزی را که حق شما و هر فرد دیگری است گرفته و آن را به نفع خود مصادره می‌کنند. برای این کار هم از شما نمی‌پرسند می‌خواهید آسمان را مثل گذشته پرستاره ببینید یا نه.
به هر حال باید بپذیریم که امثال ایلان ماسک و جف بزوس به این دلیل ثروتمندترین افراد کره زمین هستند که ما هم بخشی از فرایند ثروتمند شدن آنها بوده‌ایم. به عبارت دیگر خواسته‌های جمعی ما درباره فناوری‌های جدید از یک طرف و هوش اقتصادی آنها هم از طرف دیگر باعث شد تا آنها بتوانند اینگونه منابع طبیعی بشر را به نابودی بکشند.
با این حال مشخص نیست در آینده ثروتمندتر شدن امثال ایلان ماسک و جف بزوس به چه قیمتی برای انسان‌ها و دارایی‌های طبیعی‌شان تمام شود.

۲۱:۰۰ ,۱۴ آذر ۱۴۰۰

اخبار مرتبط


قرن ها است که انسان ها به دنبال یافتن پاسخ های خود در فضا هستند و اما جذابیت فضا بیش از آنکه فلسفی باشد مربوط به برطرف کردن مشکلات بر روی زمین ...

صنعت فضایی یکی از حوزه‌های پرتوجه و دهان‌پر کن همه دولت‌ها است که در ماه‌های ابتدایی فعالیت خود خیلی تند و تیز سراغ آن می‌روند و دستور و ...

پروژه ساخت منظومه ماهواره‌های ایرانی در کمیسیون امور داخلی کشور و شوراهای مجلس شورای اسلامی فردا بررسی می‌شود.

شرکت فناوری وان‌وب مستقر در بریتانیا، روز گذشنه 36 ماهواره ارتباطی را از پایگاه فضایی بایکونور واقع در قزاقستان به فضا پرتاب کرد.

نظر خود را ثبت کنید