اف‌ای‌تی‌اف از دستورکار دولت سیزدهم خارج می‌شود؟

بی‌اعتنایی دولت به یک «شاه‌کلید اقتصادی» | گره FATF باز نمی‌شود

شواهد حاکی از آن است که دولت سیزدهم تلاشی برای پیوستن به FATF نمی‌کند و این لوایح را شاه‌کلید حل مشکلات اقتصادی نمی‌داند.

«قرن نو ـ گروه سیاسی: با اصرار و تلاش‌هایی که در دولت‌های یازدهم و دوازدهم صورت گرفت دو لایحه از چهار لایحه اف‌ای‌تی‌اف یعنی لوایح «اصلاح قانون مبارزه با تروریسم» و «اصلاح قانون مبارزه با پول‌شویی» به تصویب رسیدند، اما لوایح الحاق ایران به «کنوانسیون جرائم سازمان‌یافته فراملی» (پالرمو) و «کنوانسیون بین‌المللی مقابله با تأمین مالی تروریسم» (CFT) که در دی ماه سال ۱۳۹۸ و در پی تصویب مجلس و ردّ شورای نگهبان به مجمع تشخیص مصلحت نظام ارسال شد، همچنان بلاتکلیف مانده است.

این لوایح به عنوان چالشی حقوقی ـ سیاسی میان نهاد‌های مختلف تصمیم‌گیرنده مطرح و یکی از محور‌های مناظره در رقابت‌های انتخاباتی ریاست‌جمهوری درباره الحاق یا عدم الحاق ایران به اف‌ای‌تی‌اف بود.

بدبینی دولتمردان به FATF

سیدابراهیم رئیسی هنگام تبلیغات انتخاباتی در مورد پیوستن ایران به اف‌ای‌تی‌اف گفته بود: اگر منافع ملت در این قرارداد یا هر قرارداد دیگری تأمین شد، نظر ما موافق است در غیر این صورت نمی‌توانیم از منافع ملت بگذریم.

تاکنون وزرای اقتصادی کابینه ابراهیم رئیسی همه به نحوی گفته‌اند که نه منتظر به نتیجه رسیدن مذاکرات‌اند و نه FATF. در جدیدترین اظهارنظر نیز مخبر، معاون اول رئیسی‌جمهوری کشورمان سیگنالی منفی ارسال کرده تا نشان دهد که پیوستن به این لوایح برای دولت چندان اولویت و موضوعیت ندارد.

دولتمردان دولت سیزدهم براین‌باورند که حل مشکل واکسن در دولت سیزدهم ثابت کرد که اقدامات دولت قبل در رابطه با گره زدن بسیاری از مشکلات به اف‌ای‌تی‌اف بهانه‌ای برای مذاکرات بوده است؛ اظهاراتی که حکایت از تصمیم دولت برای بی‌اعتنایی به این نهاد دارد. دولتی‌ها براین‌باورند که توهم شاه‌کلید اف‌ای‌تی‌اف به پایان رسیده است.

سیدمحمد حسینی، معاون رئیس‌جمهور در امور مجلس دراین‌زمینه تأکید کرد: قطعاً در این دولت با روحیه جهادی مشکلات را برطرف خواهیم کرد و دیگر مشکلات را به "‌FATF" گره نمی‌ز‌نیم.

اسماعیلی، رئیس دفتر رئیس‌جمهور نیز در این‌باره اظهار داشت: با ارتباطات اصولی با کشور‌های منطقه می‌توانیم تحریم‌ها را خنثی کنیم. قبلاً می‌گفتند به دلیل عدم تصویب FATF نمی‌شود واکسن بخریم اما ما ۱۲۰ میلیون دُز واکسن خریدیم.

احمد وحیدی، وزیر کشور نیز با اشاره به قضیه کرونا و دلیل نپیوستن کشور به اف‌‌ای‌تی‌اف گفته بود: مسئله حل شد و دولت سیزدهم هیچ وقت نشده که بگوید واکسن وابسته به اف‌تی‌اف یا مذاکره است.

منشأ دردسر‌های اف‌ای‌تی‌اف

اما چرا قرار نگرفتن در لیست سیاه اف‌ای‌تی‌اف برای ایران مهم است؟

اف‌ای‌تی‌اف را گروه هفت (کشور بزرگ صنعتی دنیا) در سال ۱۹۸۹ تأسیس کرد و درحال‌حاضر یکی از این مسئولیت‌های این سازمان، اعلام کشور‌هایی است که قوانین لازم برای مبارزه با پول‌شویی را ندارند؛ اما جالب آنجا است برخی از مؤسسین این سازمان در گفت‌وگوهای احیای برجام نیز حضور دارند.

فعالان اقتصادی ایران می‌گویند عدم تصویب اف‌ای‌تی‌اف و قرار گرفتن ایران در فهرست سیاه پول‌شویی باعث به حداقل رسیدن دادوستد مالی و بانکی حتی با کشور‌هایی چون چین و روسیه شده است.

دیاکو حسینی، تحلیلگر اقتصاد سیاسی براین‌باور است که ورود ایران به لیست سیاه، فشار‌های اقتصادی تحریم‌ها را تشدید می‌کند و ایران را به عنوان ناقض نرم‌های جهانی به تصویر کشیده می‌شود.

«عباس آرگون»، عضو هیئت نمایندگان اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی تهران نیز معتقد است که نپیوستن به FATF وضعیت تحریمی علیه کشور را تشدید کرده و موجب افزایش فشار‌های خارجی علیه ایران می‌شود.

دراین‌میان مخالفان پیوستن به اف‌ای‌تی‌اف براین‌باورند که این اقدام، امکان دور زدن تحریم‌ها را از ایران می‌گیرد و مانع از آن می‌شود که ایران از متحدان منطقه‌ای‌اش حمایت کند.

تسری تفکر محسن رضایی درباره FATF به کل دولت؟

مشخص است که بحث لوایح مربوط به اف‌ای‌تی‌اف تنها یک تصمیم اقتصادی، حقوقی یا دعوایی بر سر مرجع تعیین مصداق تروریسم نیست.

درحال‌حاضر یکی از مسائلی که در این میان مطرح است، تصمیم تیم اقتصادی دولت دراین‌زمینه است. از ابتدای حضور محسن رضایی، معاون اقتصادی در دولت سیزدهم این سؤال مطرح بود که تصمیمات تیم اقتصادی دولت در چه راستایی اتخاذ می‌شود؟ این موضوع به‌ویژه با توجه به اینکه محسن رضایی پیشتر در کسوت دبیری مجمع تشخیص مصلحت نظام مواضع خود را نسبت به مسئله اف‌ای‌تی‌اف اعلام کرده، احتمال قوی وجود دارد که این تفکر بر تفکر اقتصادی دولت غالب و پرونده FATF رسماً بسته شود.

گره در گره

حامیان رئیسی و دولتمردان کنونی، الحاق ایران به اف‌ای‌تی‌اف را بی‌اعتبار می‌دانند و در پی یافتن پاسخ به این پرسش هستند که «چرا روحانی همه چیز را به FATF گره زد؟» این در حالی است که طرفداران دولت روحانی، مدعی هستند این گروه اهداف دوگانه‌ای را در مخالفت با اف‌ای‌تی‌اف دنبال می‌کردند که عبارت بودند از شکست دولت روحانی در رقابت‌های انتخاباتی ریاست‌جمهوری و درخشیدن رئیسی در هفته‌های آغاز به کار.

دراین‌میان کارشناسان و تحلیلگران سیاسی و اقتصادی معتقدند، اگرچه رئیسی در چند ماه گذشته نشان داده است که از تکرار بازی‌های نمایشی دولت‌های گذشته ابایی ندارد اما باید در نظر داشت که حتی کشور‌های همسایه نیز بدون حل مسئله برجام و گشایش بستر‌های مراودات بین‌المللی مانند سوئیفت و اف‌ای‌تی‌اف، حاضر به برقراری روابط کامل و بدون حاشیه با ایران نبوده و روزبه‌روز با استفاده از فرصت ایجادشده، فاصله رقابتی خود با ایران را بیشتر و بیشتر می‌کنند. در این مسیر، دل‌خوشی به همراهی‌های قطره‌چکانیِ چین و روسیه نیز ریسکی بزرگ است.

5965

۱۵:۴۵ ,۱۵ آذر ۱۴۰۰

اخبار مرتبط


رییس‌جمهوری گفت: در گفت‌وگوهایی که با کشورهای مختلف صورت گرفته، روند واکسیناسیون سرعت خواهد گرفت و امیدواریم با این اقدام شاهد بازگشایی ...

رحیمی جهان‌آبادی بیان کرد: اگر روی‌کار آمدن ترامپ در آمریکا اتفاق نمی‌افتاد، شاید بسیاری از اتفاقاتی که برای برجام رخ داد اصلاً ایجاد نمی‌شد. ...

روزهای ابتدایی دولت سیزدهم در حال گذر است و ما نیز بیش‌ازپیش منتظر اجرایی شدن برنامه‌ها و اهداف وعده داده‌شده رئیس‌جمهور و اعضای کابینه ...

زمانی که در دولت روحانی پس از 12سال مذاکره ایران و قدرت‌‌های جهان به توافقی مشترک تحت عنوان برجام رسیدند و به واسطه آن بخشی از تحریم‌های ایران ...

نظر خود را ثبت کنید